Bir video oyununu oynamaya başladık. Karşımıza bir kapı çıktı. Açılabilir gibi duruyor ama açılmadı. Başka bir yönden gittik ve yüksekte bir platform gördük. Çıkılabilir bir yer gibi gözüküyorama zıplayınca yetişemedik. Gene başka bir yöne döndük ve bu sefer karşımıza bir duvar çıktı. Kırılabilir gibi duruyor ama vurunca kırılmadı. Oyun, aslında bu yapılabilir gözüken ama yapılamayan şeylerle üstü kapalı şekilde “Şimdi değil” diyor. İlerleyebildiğimiz yollardan devam ederek oyunu oynamaya devam ediyoruz ve bir noktada karakterimiz yeni bir yetenek kazanıyor. O noktada kafamızda bir anda şimşekler çakıyor. “Ben bu yetenekle daha önce kıramadığım o duvarı kırabilirim!” diye düşünüp koştur koştur geri dönüyor ve sonunda o duvarı kırıyoruz. Kırılan duvarın arkasından bambaşka yollar açılıyor, açılan bu yollarda karakterimiz yeni yetenekler kazanıyor ve bu yetenekler ile daha önce erişemediğimiz başka yerlere erişebilmeye başlıyoruz. İşte bu döngüye sahip video oyunlarına Metroidvania türü oyunlar diyoruz.
İlginç Bir İsim
Metroidvania kelimesi kulağa ilginç gelmiş olabilir. Oyun türü dendiğinde genellikle aksiyon, strateji, spor ve benzeri gibi aslında kendi kendini açıklayan isimler ile karşılaşıyoruz. Peki bu ilginç isim nereden çıktı? Metroidvania aslında iki farklı oyun serisinin isimlerinin birleştirilmesi ile ortaya çıkmıştır. Metroid ve Castlevania. Bu iki seri, benzer bir oyun tasarımı anlayışını popüler hâle getirdi ve zamanla bu tarz oyunlara tek bir isim verilmeye başlandı. Metroidvania.
Peki Bu Türü Özel Yapan Ne?
Metroidvania türündeki oyunların temelinde üç şey vardır:
1-Bağlantılı bir dünya. Harita parça parça değildir ve her şey birbirine bağlıdır. Önceden gidilen yerlere geri dönülebilir, kestirme yollar açılabilir.
2-Yetenekle açılan yollar vardır. Önceden karşılaşılıp açılamayan kapılar, yıkılamayan duvarlar, yüksekte kalan platformlar ve benzeri gibi farklı farklı engeller yeni yetenekler kazandıkça aşılır ve arkalarından yeni bir yol çıkar.
3-Geriye dönmek önemlidir. İlerlemek sadece ileri gitmek değildir. Geri dönmek de ilerlemenin bir parçasıdır. Oyun, oyuncuyu sürekli olarak eski yerlere geri gönderir ancak bu sefer daha güçlü bir şekilde.
Keşif ve Gelişim
Sürekli olarak engeller ile karşılaşmak, geri dönüp durmak kulağa sinir bozucu gelebilir ve kafanızda “Niye bu kadar seviliyor ki?” şeklinde düşünceler oluşabilir. Cevap keşif ve gelişim hissinin çok güçlü olmasında yatıyor. Oyuncu, oyunu oynadıkça haritayı ezberler. Geçemediği engeller aklının bir köşesinde kalır. Daha sonra o engeli aşmanın bir yolunu bulup aşınca bir tatmin yaşar.
Herkese Hitap Etmeyebilir
Oyuncuya hazır cevaplar veren bir oyun türü değildir. Haritayı, engelleri aşmayı, oyunun mekaniklerini, nereden ilerleneceğini oyuncunun kendisinin çözmesini bekler. Türün sevenleri için bunlar kusur değil, oyunun ta kendisidir. Ancak tam da bu sebeplerden dolayı herkese hitap eden bir oyun türü değildir. Sürekli geri dönmek, nereye gidileceğinin ve ne yapılacağının net olmaması… Bazıları için eğlenceli olan bu özellikler bazıları için yorucu olabilir. Bu tamamen kişisel bir zevk meselesidir.