ABD Yüksek Mahkemesi, bugün gerçekleştirilen kritik duruşmada ABD Başkanı Donald Trump'ın ABD'de doğan herkesi ABD vatandaşı olarak tanımlayan Anayasa'nın 14. Değişikliği'nin nesiller boyu devam eden uygulamasını yeniden yorumlayan Başkanlık Kararnamesini görüştü.
Trump, ABD topraklarında doğumla vatandaşlık kazanılması uygulamasını durdurmayı amaçlayan kararnamesinin ele alındığı duruşmaya bizzat katılarak bir Yüksek Mahkeme duruşmasına katılan ilk görev başındaki başkan oldu.
Yüksek Mahkeme yargıçları, Trump'ın ABD'deki göçmenler ve göçmen yanlısı grupların tepkisine neden olan kararnameyi iptal eden alt mahkeme kararı sonrasında Trump yönetiminin itirazları ve davacı tarafın argümanlarını dinledi.
Trump'a bakanlar eşlik etti
Trump, sözlü savunmaların başlamasına kısa bir süre kala duruşmaya geldi. Mahkeme salonunda halka açık bölümün ön sırasına oturan Trump'a, Adalet Bakanı Pam Bondi ve Ticaret Bakanı Howard Lutnick eşlik etti.
Dünyada doğumla vatandaşlığa izin verecek kadar aptal olan tek ülkeyiz"
Duruşma bulunduğu süre boyunca sessizce oturan Trump, Amerikan hükümetinin hukuk danışmanlığını üstlenen Yüksek Mahkeme Avukatı John Sauer'in sözlü ifadelerinin ardından salondan tek başına ayrıldı. Trump, bir saatten fazla kaldığı duruşmanın ardından sosyal medya hesabından paylaştığı kısa açıklamada, "Dünyada doğumla vatandaşlığa izin verecek kadar aptal olan tek ülkeyiz" dedi.
Alt mahkeme tarafından anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle uygulanması durdurulan kararname ile ilgili duruşmada tarafların sözlü argümanları, iki saati aşkın bir süre devam etti. Davacı tarafın avukatı Cecillia Wang, duruşma sırasındaki açıklamasında, "İstediğiniz Amerikalıya vatandaşlık kanununun nasıl yorumlandığını sorun. Herkes size, burada doğan herkesin vatandaş olduğunu söyleyecektir" dedi.
Trump yönetiminin avukatı Sauer ise anayasa değişikliğinin şekillendiği dönemde ne düzensiz göç ne de geçici ziyaretçilerin oluşturduğu problemin söz konusu olmadığını ifade etti.
Trump, kararnameyi görevdeki ilk gününde imzalamıştı
Tartışmalı dava, Trump'ın yeniden seçildikten sonra başkanlığının ilk günü olan 20 Ocak 2025'te imzaladığı ve ABD'de kaçak ya da geçici statüde bulunan ebeveynlerin çocuklarına doğum hakkı ile vatandaşlık verilmesini engellemeyi amaçlayan bir başkanlık kararnamesi etrafında şekilleniyor.
Kararname ile Trump, ABD'de doğan çocuklara vatandaşlık verilmeden önce ebeveynlerin kendi yasal statülerini kanıtlamalarının şart koşulmasını öngörmüştü.
Alt mahkeme tarafından anayasaya aykırı bulunduğu için yürürlüğe girmeyen kararnamenin, ABD'de veya ABD'ye bağlı topraklarda doğan herkesin Amerikan vatandaşı sayılmasını öngören anayasa değişikliğine aykırı olduğu savunuluyor.
Trump yönetimi, anayasanın ilgili maddesinin ABD'de özgürlüğe kavuşan kölelerin çocuklarının Amerikan vatandaşlığı edinmeleri amacını taşıdığını ve maddenin günümüzde düzensiz göçmenler ve çocuklarına Amerikan vatandaşlığı almak için ABD'de doğum yapan turistler tarafından istismar edildiğini savunuyor. Göçmen yanlıları ise Trump yönetiminin bir göçmen ülkesi olan ABD'de vatandaşlık kurallarını baştan yazmaya çalıştığını savunuyor.
Anayasanın ilgili maddesinin gereğinden fazla geniş kapsamlı olarak yorumlandığını savunan ABD yönetimi, alt mahkeme kararını temyize götürmüş ve ABD Yüksek Mahkemesi de davayı incelemeyi kabul etmişti.
Kritik davada nihai kararın haziran sonu ya da temmuz başında açıklanması bekleniyor.
Mahkeme dışında protesto
Mahkeme dışında ise doğumla vatandaşlık hakkını savunanlar protesto düzenledi. Protestocular, Trump aleyhinde sloganlar attı.