Reklam
Reklam
Reklam

Kaşeksi için çözümler

‘Kanser hastaları; kanser zayıflaması adı verilen ‘kaşeksi’ sorununda, radyoterapi (ışın tedavisi) sırasında nasıl beslenmeli?’ sorusunun yanıtları bu haberde

Kaşeksi için çözümler

‘Kanser hastaları; kanser zayıflaması adı verilen ‘kaşeksi’ sorununda, radyoterapi (ışın tedavisi) sırasında nasıl beslenmeli?’ sorusunun yanıtları bu haberde

Kaşeksi için çözümler
02 Eylül 2018 - 14:36

Zayıflama görülebilir

Antalya OnkoTalya Kanser Kliniği uzmanlarından Radyasyon Onkolojisi Profesörü Dr. Ali Aydın Yavuz, kanser hastalarının ışın tedavisi (radyoterapi) sırasında beslenmelerine özellikle çok dikkat etmeleri gerektiğini belirtti. Dr. Yavuz “Kanser hastalarının yüzde 15 ila 40’ı (bu oran ileri evre hastalarda yüzde 80’lere bile yaklaşmakta) zaten beslenme sorunları mevcuttur. Kanser hastalarının yüzde 80’inde bulantı, kusma ve zayıflama görülebiliyor” dedi.

Kaşeksi yüzde 50 oranında görülür

Kilo kaybının, özellikle mide, pankreas, yemek borusu ve baş-boyun bölgesi kanseri hastalarında yüzde 85 oranlarına varabildiğini söyleyen Dr. Yavuz, bizzat kanser hücrelerince tetiklenen kanser zayıflaması (kaşeksi) sorununun da kanser hastalarında yüzde 50 oranlarında görülebildiğini, en çok da akciğer ve sindirim sistemi kanserlerince tetiklendiğini anlattı. Kilo kaybının vücut ağırlığının en az yüzde 10’undan fazla olması, günlük enerji alımının 1500 kilo kalorinin altına düşmesi anlamına gelen bu kaşekside, vücut yağ depolarının boşalması, kaslarda erime ve ciddi kilo kaybı olduğunu belirtti.

Bu şikâyetlere dikkat

Radyoterapinin kötü huylu hücreleri yok ederken, ışınlama bölgesine giren bir miktar normal sağlıklı dokularda da bazı yan etkiler yapabildiğini belirten, örneğin 6-8 haftalık bir radyoterapide hastaların en az yüzde 10’unun vücut ağırlıklarının en az yüzde 10’unu sadece radyasyona bağlı nedenlerle kaybettiklerini vurguladı. Dr. Yavuz: “Işınlanan bölgeye göre değişmekle birlikte radyoterapi hastalarında kilo kaybı, bulantı-kusma, iştah ve tat almada azalma, ağız ve boğazda yaralar, yutma güçlüğü, gaz ve karında şişkinlik, ishal veya kabızlık gibi özellikle beslenme ve sindirim ile ilgili bazı şikayetlere karşı çok dikkatli ve hazırlıklı olmak gerekiyor” dedi.

Abur cubura dikkat

Prof. Dr. Yavuz bu konuda şöyle konuştu: “Radyoterapi sırasında genel olarak hafif, yumuşak, düşük fiberli, baharatsız, az pişmiş veya çiğ, ancak lezzetli gıdalardan oluşan mülayim bir diyet tercih edilmeli. Alkol ve kafeinli içecekler içilmemeli. Radyoterapi hastalarının tedavinin hemen öncesinde dikkatlice bir diyet planı yapmaları, buzdolaplarını ve kilerlerini organik, taze, sağlıklı ve lezzetli besinlerle önceden doldurmaları şart. Besin değeri yüksek besinlerden sık aralıklarla yemek; radyasyon tedavisinin yan etkileriyle başa çıkmak için iyi bir yöntemdir. Yüksek kalorili ve düşük oranda besleyici (abur cubur) yemekler radyoterapi sırasında hiçbir fayda sağlamayacak ve sonuç olarak normal sağlıklı dokuların tedavi seansları arasında yeniden iyileşme/toparlanma süresini de yavaşlatacaktır.”

PEKİ NELER YENMELİ

Prof. Dr. Ali Aydın Yavuz, kanser hastalarının radyoterapi sırasında kullanabilecekleri yiyecek ve içeceklere dair temel diyet önerilerini şu şekilde sıraladı:

1-Koyu yeşil, kırmızı ve turuncu taze meyve ve sebzeleri, fasulye ve bezelye gibi meyve ve sebzeleri bolca tüketin. Bu meyve ve sebzeleri her bir öğünde ana gıda olarak tüketin ve mümkün olduğunca çiğ yemeye çalışın. Eğer bu meyve ve sebzeleri çiğ yemekte zorluk yaşanırsa, buğulanmış veya az pişirilmiş sebzeler ve konserve meyveler şeklinde yemeyi deneyin.

2-Peynir ve yoğurt gibi süt ve süt ürünleri; kalsiyum, potasyum ve diğer çok önemli besin maddelerini vücuda sağlar. Eğer süt ürünleri kullanmıyorsanız veya süt ürünlerini sindirmekte zorlanıyorsanız, şeker içermeyen soya, badem veya hindistan cevizi sütü tercih edilmelidir.

3-Besin değeri yüksek kepekli tahıllar tercih edilmelidir. Bunların arasında kahverengi pirinç, yüzde 100 tam tahıllı ekmekler ve yulaf ezmesi bulunur. Kinoa; protein bakımından yüksek, gluten içermeyen ve hazırlanması kolay ideal bir tahıldır. Radyoterapi süresince, protein alımını sağlıklı ve güvenli artırmak için yemeklerde beyaz pirinç yerine kinoayı kullanmayı deneyin.

4-Yağ oranı düşük protein çeşitlerini yiyin. Deniz mahsulleri, yağsız et ve kümes hayvanları, yoğurt çeşitleri, yumurta, fasulye, soya ürünleri ve tuzsuz fındığı radyoterapi boyunca diyetinize dahil edin. Bazı soya ürünleri yüksek oranda yağ içerir ve diğer soya türleri kadar iyi değildir. Edamame diye de bilinen yeşil soya fasulyesi diyetiniz için iyi bir seçim olacaktır.

5-Muhakkak kaçınılması veya azaltılması gereken gıdalar arasında: sodyum (tuz), baharatlar, katkı maddeleri içeren edilmiş şekerler, gofretler ve çikolatalar, katı yağlar, alkol ve kafeinli içecekler bulunur. Tüm diyetlerde elbette biraz tuz da gereklidir. Bu konuda doktorunuz veya diyetisyeniniz, tıbbi durumunuza göre en fazla ne kadar tuz tüketmeniz gerektiğini size bildirecektir.

6-Radyasyon tedaviniz sırasında iyi bir diyet yapmak, normal yemek kurallarınızı en azından tedavi boyunca bir kenara bırakmak ve kendi yeni yemek kurallarınızı oluşturmanız gerekmektedir. Radyasyon tedavisinde yan etki gördüğünüzde, sık sık, daha küçük öğünler yemek daha yararlıdır. 3 büyük öğünden ziyade günde 5 küçük öğün yemek yemek hem sindirimi kolaylaştırır, hem de yan etkileri azaltır.

7-Sık sık su veya diğer sıvıları bol miktarda için. Suyu fazla tüketmekten hoşlanmıyorsanız, et suyuna çorbalar, meyve suyu karışımları ve aromalı çayları bolca tüketmeye ve bu şekilde bolca sıvı almaya çalışın. Özellikle radyasyon tedavisi sırasında ishal yaşarsanız bol su içmeniz ve vücudunuzun sıvı ihtiyacınızı karşılamanız çok önemlidir. Dolu bir su şişesini yanınızda bulundurmanız ve âdeta ilaç niyetine sık sık içmeniz çok yararlıdır.

Aktif güçlü kalma ihtimali

OnkoTalya Kanser Kliniği uzmanlarından Radyasyon Onkolojisi Profesörü Dr. Ali Aydın Yavuz açıklamasının sonunda “Radyasyon tedavisi sırasında sağlıklı bir diyetle başlıca bu 7 temel kuralı uygulayarak, hastalar tedavi sırasında ve sonrasında aktif ve güçlü kalma ihtimallerini artırıp, radyoterapi sırasında ortaya çıkabilecek beslenme ve sindirimle ilgili yan etkilerini de belirgin şekilde azaltma, hatta ortadan kaldırma imkanı bulabileceklerdir” dedi.

Şükrü AĞIRMAN


Reklam

YORUMLAR

  • 0 Yorum