Antalya’da Altıntaş Mahallesi’ni de kapsayan Çalkaya kentsel dönüşüm alanında yaşanan hukuki gelişmeler, bölgedeki binlerce konut yatırımcısını ve mülk sahibini yakından ilgilendiriyor. 2018 yılında gerçekleştirilen parselasyon işleminin 24 Eylül 2026 tarihli yargı kararıyla iptal edilmesinin ardından, bölgedeki taşınmazların tapu kayıtlarına ilgili kararı gösteren şerhler işlenmeye başlandı. Gelişme, özellikle konutunu satmak isteyen, kredi kullanmayı planlayan veya yatırımının geleceğini merak eden mülk sahipleri açısından çeşitli soru işaretlerini beraberinde getirdi. Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Av. Rafet Aslan, tapuya işlenen şerhin konut sahibinin mülkiyet hakkını otomatik olarak sona erdirmediğini vurguladı. Ancak sürecin dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirten Aslan, özellikle resmî belgelerin temin edilmesi ve hukuki sürelerin kaçırılmaması konusunda uyarılarda bulundu.
‘Şerh evinizi kaybettiğiniz anlamına gelmez’
Konut sahiplerinin öncelikle paniğe kapılmadan tapu kayıtlarını inceletmesi gerektiğini ifade eden Av. Rafet Aslan, şerhin hukuki niteliğinin doğru anlaşılmasının büyük önem taşıdığını belirtti. Aslan, “Parselasyon işleminin iptal edilmesi üzerine tapuya şerh işlenmesi, konut sahibinin mülkiyet hakkının kendiliğinden sona erdiği anlamına gelmez. Ancak taşınmazın hangi imar uygulaması sonucunda oluştuğunun ve tapu kaydındaki şerhin kapsamının mutlaka incelenmesi gerekir” değerlendirmesinde bulundu.
Ev sahipleri ilk olarak ne yapmalı?
Av. Aslan, konut sahiplerinin ilk olarak Tapu Müdürlüğünden güncel ve onaylı tapu kaydı ile taşınmazın geçmiş işlemlerini gösteren tarihçeyi temin etmeleri gerektiğini belirtti. e-Devlet ve Web Tapu üzerinden alınan kayıtların bilgi amaçlı olduğunu hatırlatan Aslan, olası hukuki uyuşmazlıklarda resmi kayıtların önem taşıdığını ifade etti. Tapu kayıtlarında özellikle şerhin tarihi, yevmiye numarası, hangi haneye işlendiği, taşınmazın edinilme şekli ve ana taşınmazın niteliğinin kontrol edilmesi gerektiğine dikkat çekti. Aslan’a göre, konutun bulunduğu parselin 27 Aralık 2018 tarihli iptal edilen parselasyon işlemiyle mi, yoksa farklı bir imar uygulamasıyla mı oluştuğunun belirlenmesi, hukuki durumun değerlendirilmesinde kritik rol oynuyor.
‘Kredi kullanımını zorlaştırabilir’
Bölgedeki gayrimenkul piyasasını yakından ilgilendiren bir diğer konu ise şerhli taşınmazların satışı ve bankaların kredi yaklaşımı olarak görülüyor. Av. Rafet Aslan, tapuya işlenen şerhin kural olarak konutun kullanımını veya satışını tek başına engellemediğini belirtti. Bununla birlikte, alıcıların ve finans kuruluşlarının söz konusu kayıtları hukuki risk olarak değerlendirebileceğine dikkat çekti. Aslan, “Tapudaki şerh tek başına satış yasağı anlamına gelmez. Ancak bankaların kredi değerlendirmelerinde ve ipotek işlemlerinde bu kayıtların etkisi olabilir. Bu nedenle satış veya finansman planlayan konut sahiplerinin ilgili banka ve tapu müdürlüğünden önceden bilgi alması önemlidir” ifadelerini kullandı. Bu durumun özellikle krediyle konut satın almak isteyenler ve mevcut taşınmazını teminat göstererek finansman sağlamayı planlayan yatırımcılar açısından önem taşıdığı belirtiliyor.
‘İkisi birbirine karıştırılmamalı’
Kamuoyunda yanlış anlaşılabilecek önemli bir noktaya da dikkat çeken Aslan, parselasyon işleminin iptal edilmesi ile imar planının iptal edilmesinin aynı hukuki sonucu doğurmadığını vurguladı. Aslan’ın aktardığına göre, ilgili yargılama sürecinde imar planlarına yönelik iptal istemi reddedildi ve bu karar Danıştay tarafından onandı. Böylece emsal, kat adedi ve kullanım kararları yürürlükte kaldı. Bu nedenle tapu kayıtlarında yer alan ifadelerin tek başına değerlendirilmemesi, ilgili mahkeme kararlarının kapsamıyla birlikte incelenmesi gerektiği belirtildi.
Hak kaybı yaşamamak için 5 kritik adım
Av. Rafet Aslan, Altıntaş’taki konut sahiplerinin süreç boyunca dikkat etmesi gereken beş temel konuyu şöyle sıraladı: “Resmi tapu kayıtlarını alın: Güncel tapu kaydı, şerh bilgileri ve taşınmazın işlem tarihçesini temin edin. Belgelerinizi bir araya getirin: Satış sözleşmeleri, ödeme belgeleri, tapu evrakları ve taşınmazla ilgili diğer resmî kayıtları muhafaza edin. Yargı sürecini takip edin: Parselasyon iptaline ilişkin kararın temyiz aşamasını ve kesinleşme durumunu izleyin. Yeni parselasyon ilanını kaçırmayın: Hazırlanacak yeni imar uygulamasının askı ilanlarını takip ederek gerekli itiraz sürelerini kontrol edin. Sözleşmeden doğan haklarınızı inceleyin: Satın alma sözleşmesinden kaynaklanabilecek taleplerin ve hukuki başvuru sürelerinin değerlendirilmesini sağlayın.”
