Akdeniz Üniversitesi'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen COP31 Zirvesi kapsamında, doğa ile insan arasındaki dengenin yeniden kurulması amacıyla düzenlenen panel geniş yankı uyandırdı. Dünyanın içinden geçtiği küresel krizlerin ele alındığı oturumda, Toroslar'ın bin yıllık yaşam felsefesi günümüz iklim politikalarına kılavuz olarak gösterildi. Oturum boyunca tüm konuşmacılar sırayla söz alarak kadim bilgeliğin modern dünyaya sunabileceği çözümleri paylaştı.
‘Doğanın sahibi değil misafiriyiz’
Oturumun en dikkat çekici ve kapsamlı konuşmasını gerçekleştiren Antalya Gazeteciler Cemiyeti (AGC) Başkanı İdris Taş, çağın en büyük lider sorunlarının güven, iletişim ve çevre krizi olduğunu vurguladı. Taş, konuşmasında şu ifadelere yer verdi. Güven, iletişim ve çevre sorunlarının dünyada çözülmesi gereken en temel üç kriz olduğunu belirten İdris Taş, bu sorunların merkezinin Anadolu ve Toroslar'ın zirvelerindeki kıl çadırda yaşanan hayat olduğunu ifade etti. Kıl çadırın Türkiye'nin kalbi, merhameti ve vicdanı olduğunu söyleyen Taş, on çocuklu bir ailenin orada kavgasız yaşadığını, çevredeki hayvanlara ve doğaya zarar verilmediğini belirtti. Yörük Türkmen çocuğunun doğanın sahibi değil, yalnızca misafir olduğunu bildiğini vurgulayan Taş, "Hiçbir şeyle dünyaya gelir, hiçbir şeyle bu dünyadan göçer. Dünya nimetlerine tamah etmez" diyerek Yörük felsefesinin özünü özetledi. 1960 yılından sonra Anadolu'da apartman kültürüyle birlikte yeşil alanların azaldığını, doğanın rant uğruna katledildiğini belirten Taş, zenginin doyurulamadığı enteresan bir dünya düzeniyle karşı karşıya olduğumuzu söyledi.
Dezenformosyanla mücadele
Medyanın dezenformasyonla mücadele ettiğini belirten AGC Başkanı Taş, Türk dizilerinin toplumun ahlakını zedelediğini savunarak, bunun yerine doğa bilincini ve uyumlu yaşamı aşılayan belgesellerin ve yapımların yayınlanması gerektiğini dile getirdi. Almanya'daki zenginlerin bile artık şehrin dışında doğada yaşamayı seçtiğine dikkat çekti. Herkesin yurttaş gazeteciliği adı altında anlık paylaşımlarla ortalıkta dolaştığını belirten Taş, gazeteciliğin bilim, teknik ve usta-çırak ilişkisi gerektirdiğini, sosyal medyadaki kirli haberlerin ve dezenformasyonun Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde acilen yasal düzenlemeyle ele alınması gerektiğini vurguladı. Salonun en büyük alkışını alan projelerinden birini paylaşan İdris Taş, cezaevindeki mahkumların Türkiye'nin boş alanlarına ve Toroslar'a zeytin, keçi boynuzu, limon ve mandalina gibi 500 endemik bitkiyi dikmek üzere görevlendirilmesini önerdi. Taş, "Diktiğimiz ağacın meyvesini yemek bu dünyada bizim için en büyük mutluluktu" diyerek sözlerini tamamladı.
‘Çözümler hemen yakınımızda’
Oturumun moderatörlüğünü üstlenen Akdeniz Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Orhan Özçatalbaş, açılış konuşmasında küresel ölçekte aranan çözümlerin Toroslar ve Yörük Türkmen felsefesinde saklı olduğunu belirtti. Özçatalbaş, yüzyıllardır doğayla kavga etmeden, onun ritmine uyum sağlayarak yaşayan Yörük kültürünün; Slow City, Slow Food ve döngüsel ekonominin temelini oluşturduğunu ifade ederek, mangrov ormanları ve karbon tutulması gibi ekolojik dengelerin önemine dikkat çekti.

‘Yörük kültürü ekolojik arşivdir’
Antalya Yörükler Derneği Başkanı Abdullah Duman, yörük yaşamının sürdürülebilirliği bir kavram değil, asırlardır uygulanan bir yaşam biçimi olarak benimsediğini söyledi. Duman, kıl çadırların ekolojik mimarideki yerine değinerek, yaylak ve kışlak göç hareketliliğinin meraların dinlenmesini ve su kaynaklarının doğru kullanılmasını sağlayan kusursuz bir sistem olduğunu ifade etti. Ayrıca 2026 yılının Birleşmiş Milletler tarafından Uluslararası Meraçlık ve Konar-Göçerlik Yılı ilan edilmesinin önemine vurgu yaptı.

‘Sarnıç kültürü su krizine ışık tutuyor’
İstanbul Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Koyuncu, geçmişteki sarnıç kültürünün ve yağmur suyu hasadının bugün modern mühendislik teknolojisiyle nasıl harmanlanması gerektiğini anlattı. Göçemealtı Ovası'ndaki tarihi sarnıçların yüzlerce kişiye aylarca su sağlama kapasitesine sahip olduğunu belirten Koyuncu, bu kadim birikimin günümüz su krizine karşı akılcı bir model sunduğunu vurguladı.

Mavi ekonomiden yeşil vadilere
Munzur Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kenan Peker, video konferansla katıldığı oturumda inovasyon ve yerel kültür etkileşimine dikkat çekti. Peker, deniz suyunun güneş enerjisiyle Toroslar'ın zirvesine çıkarılarak toprak havuzlarda balık yetiştiriciliğinde kullanılmasını ve bu suyun tarımsal sulama ile hidroelektrik üretiminde değerlendirilmesini içeren yenilikçi projeleri katılımcılarla paylaştı.
‘Patronlar dönüşümde öncü olmalı’
ANTİAD Başkanı ve Yörük İl Beyi Bilal Köleoğlu, iklim krizinin artık yalnızca çevresel değil, doğrudan ekonomi, üretim ve tarım meselesi olduğunu belirtti. Köleoğlu, Antalya iş dünyası olarak KOBİ'lerin yeşil dönüşümünü desteklemek, tarımda akıllı sulama teknolojilerini yaygınlaştırmak ve kalıcı bir iklim iş birliği ağı oluşturmak zorunda olduklarını dile getirdi.






