Türkiye’nin en kaliteli elma üretim merkezlerinden biri olan Antalya’nın Kaş ilçesine bağlı Gömbe Yaylası’nda üreticiler, tarihlerinin en ağır ekonomik krizlerinden birini yaşıyor. Yıllarca başta Orta Doğu ülkeleri olmak üzere birçok coğrafyaya ihraç edilen tescilli Gömbe elması, bu sezon piyasa daralması ve ihracat tıkanıklığı nedeniyle alıcı bulamıyor. Deniz seviyesinden 1200 metre yükseklikte, Akdağ’ın eteklerinde yer alan Gömbe Yaylası ile Kızılağaç, Sütleğen, Beldibi, Sinekçi, Yeşilbarak, Cemre ve Yuvacık mahallelerindeki 10 bin dekarlık alanda her yıl on binlerce ton elma üretiliyor. Geçtiğimiz yıl kilogramı 30-40 lira arasında alıcı bulan birinci kalite sofralık elmaların fiyatı, bu sezon 15-20 lira seviyesine kadar geriledi. Fiyat düşüşüne rağmen bölgeye gelen tüccar sayısında da ciddi bir azalma yaşanıyor.
Sanayiye kurban ediliyor
Mazot, gübre, ilaç, sulama, depolama ve işçilik giderlerinin katlandığı bir dönemde yaşanan fiyat çöküşü çiftçiyi çıkmaza soktu. Toplama ve işçilik maliyetini dahi karşılayamayan bazı üreticiler, kaliteli sofralık elmayı ağaçları çırparak yere döküyor ve meyve suyu sanayisine yok pahasına vermek zorunda kalıyor. Üreticiler, yaşanan durumu hem büyük bir emek kaybı hem de 'milli servet hederliği' olarak nitelendiriyor.
Kaşlılardan Bakanlığa çağrı
Bölgedeki krizin yetersiz gündeme gelmesi üzerine Kaşlılar Derneği konuyla alakalı açıklama yayımlayarak seslerini duyurdu. 'Gömbe Yaylası'nda yangın var' başlığıyla yayımlanan açıklamada Tarım ve Orman Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kurumlardan acil müdahale talep edildi. Derneğin öne sürdüğü acil çözüm maddeleri şunlar oldu: "Çiftçiyi koruyacak taban fiyatın hızla belirlenmesi. Devlet kurumlarının alım mekanizmalarını devreye sokması. Tıkanan ihracat yollarının yeniden açılması. Üreticinin borç ve girdi yükünü hafifletecek paketlerin açıklanması."
Sivil toplum devrede
Uzmanlar, Kaşlılar Derneği'nin bu girişiminin sadece bir sivil toplum açıklaması olmadığını, yerel üretimin korunması ve kırsal kalkınmanın sürdürülebilirliği açısından örnek bir hemşehri sorumluluğu olduğunu ifade ediyor. Gerekli önlemler alınmadığı takdirde birçok çiftçinin elmacılığı bırakmak zorunda kalacağını belirten üreticiler, bu durumun sadece Gömbe ve Kaş ekonomisine değil, Türkiye'nin meyve üretimine de darbe vuracağını vurguluyor. Toroslar'ın verimli topraklarında yetişen elmanın yeniden hak ettiği değeri bulabilmesi için yetkililerden acil adım atılması bekleniyor.
