Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can, Antalya, Burdur ve Isparta’nın 15 Ekim itibarıyla 2 milyar 352 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdiğini açıkladı. Yaş meyve ve sebzede 1 milyar dolar hedeflediklerini belirten Can, Rusya hattındaki ulaşım sorunları, Bulgaristan sınırındaki beklemeler ve yüksek finansman giderlerine dikkat çekti. Antalya Gazeteciler Cemiyeti (AGC) tarafından düzenlenen Basın Sohbetleri’nde konuşan Can, bölgenin ihracat performansını ve sektörlerin beklentilerini değerlendirdi.
‘Hedef 3 milyar dolar’
AGC Başkanı İdris Taş, programların kent sorunlarını gündeme taşımayı ve basın ile toplum arasındaki bağı güçlendirmeyi amaçladığını belirterek, BAİB Başkanı Mehmet Ali Can’a katılımı için teşekkür etti. BAİB’in Antalya, Burdur ve Isparta’yı kapsayan, 25 sektörü temsil eden bölgesel bir birlik olduğunu hatırlatan Can, yıl sonuna kadar 3 milyar dolarlık ihracat hedefine ulaşmak istediklerini söyledi.
Yaş meyve ve sebzede artış
Yaş meyve ve sebze ihracatının 702 milyon dolara ulaştığını ve geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 27 arttığını açıklayan Can, “İlk kez bir sektörde 1 milyar dolar sınırını aşmak istiyoruz. Sezonun beklentilerimiz doğrultusunda ilerlemesi hâlinde bu hedefe ulaşabiliriz” dedi. Maden ihracatının da yüzde 5 civarında artışla 415 milyon dolara çıktığını belirten Can, fuar ve ticaret heyetlerinin yeni pazarlar oluşturulmasında önemli rol oynadığını kaydetti.
‘Rusya hattı zorluyor’
Karadeniz’deki gelişmeler nedeniyle Samsun’dan Rusya’ya Ro-Ro seferlerinin durduğunu bildiren Can, bu hatta dört geminin çalıştığını söyledi. Güvenli ulaşım hattının yeniden oluşturulması için çalışmalar yürütüldüğünü belirten Can, Antalya’da liman ve demiryolu bağlantılarının geliştirilmesinin de ihracata katkı sağlayacağını ifade etti. Bulgaristan sınırında geçiş belgelerinin yetersizliği nedeniyle TIR’ların 72 saate varan beklemeler yaşadığını aktaran Can, lojistik maliyetlerinin rekabet gücünü düşürdüğünü vurguladı.
‘ABD pazarında 188 milyon dolar’
Batı Akdeniz’in 176 ülke ve bölgeye ihracat yaptığını belirten Can, Almanya, ABD, Çin, Rusya ve Romanya’nın önde gelen pazarlar arasında yer aldığını söyledi. Almanya’ya ihracatın 236 milyon dolara ulaştığını kaydeden Can, ABD pazarına ilişkin şu bilgileri paylaştı: “2010 yılında ABD’ye ihracatımız 12 milyon dolar seviyesindeydi. Bugün 188 milyon dolara ulaştı. Yıl sonunda 200 milyon doları aşacağımızı öngörüyoruz. Ticaret heyetleri ve fuarlar, uzun vadede yeni pazarlara ulaşmamızı sağlıyor.”
‘Üretici vazgeçerse sektör kaybeder’
Artan mazot, enerji, üretim ve taşıma giderlerinin ihracatçı üzerindeki baskıyı artırdığını belirten Can, yüksek satış fiyatlarının her zaman üreticiye aynı oranda kazanç sağlamadığını dile getirdi. Can, ihracat pazarlarının büyümesinin üreticiye motivasyon sağladığını, gerilemenin ise üretim isteğini azaltabileceğini söyledi. Tarımda üretici yaşının 50’nin üzerine çıktığını ve gençlerin sektörden uzaklaştığını da belirten Can, özellikle meyvecilikte yatırımın karşılığını almak için uzun yıllar gerektiğine dikkat çekti.
‘En büyük sorun yüksek faiz’
Finansmana erişimi kolaylaştırmak amacıyla bankalarla çalışmalar yürüttüklerini aktaran Can, yüksek faizlerin tüm sektörleri etkilediğini söyledi. “20 liraya alınan bir ürünün hazırlanıp Avrupa’ya ulaştırılması 30-40 lirayı bulabiliyor. Bazı ürünlerde maliyet neredeyse ikiye katlanıyor. İhracatçı artık kârını artırmaktan çok çarkını döndürmeye çalışıyor. Faizlerin düşmesi gerekiyor” diyen Can, finansman yükünün hafifletilmesini istedi. Karşılıksız çek ve senetlerdeki artışın ticari ilişkileri olumsuz etkilediğini belirten Can, ödeme zincirinde yaşanan aksaklıkların diğer işletmelere de yansıdığını kaydetti. Can, yüksek faiz ve finansman sıkıntısının piyasadaki sorunları ağırlaştırdığını ifade etti.
Kalıntı ve karbon düzenlemesi uyarısı
İhracattan geri dönen tarım ürünlerine ilişkin kamuoyundaki tartışmalara değinen Can, Türkiye’ye gönderilen ürünlerin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yeniden analiz edildiğini söyledi. Ülkelerin izin verdiği kalıntı limitlerinin farklı olabileceğini belirten Can, ihracat ve iç piyasa denetimlerinin ayrı değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın gelecekte ihracat maliyetlerini etkileyebileceğini de belirten Can, firmaların karbon ayak izi ve üretim süreçleri konusunda hazırlık yapmasının önemine işaret etti. Can, “Görevimiz yeni pazarlar bulmak, mevcut pazarlarımızı korumak ve ihracatçımızın önündeki engelleri azaltmak. Hedefimiz bölge ihracatını 3 milyar doların üzerine taşımak ve yaş meyve-sebze başta olmak üzere en az bir sektörde 1 milyar dolar sınırını aşmak” dedi.
