Kepez Kitap Fuarı, önemli bir akademik buluşmaya ev sahipliği yaptı. Türkiye’de gerontolojinin öncülerinden Prof. Dr. İsmail Tufan, fuarın konuğu olarak ‘Yaşam Boyu Öğrenme’ başlıklı söyleşide okurlarla bir araya geldi. Moderatörlüğünü emekli emniyet müdürü-yazar Dr. Akif Aktuğ’un üstlendiği söyleşi, öğrenmenin yaşamın her döneminde devam eden bir süreç olduğunu vurgulayan mesajlarıyla dikkat çekti. Aktuğ, Prof. Dr. İsmail Tufan’ı ‘Türkiye’de gerontolojinin vicdanı’ olarak nitelendirerek, onun bu alandaki öncü rolüne dikkat çekti. Aktuğ, teorisyen Malcolm Gladwell’in ‘10 bin saat’ kuralına atıf yaparak, Türkiye’de bir alanda öncü olmanın tutku ve adanmışlık gerektirdiğini vurguladı.
Gerontolojinin gelişim süreci
Söyleşide gerontolojinin Türkiye’deki gelişim sürecini anlatan Prof. Dr. İsmail Tufan, Max Planck Enstitüsü eski Başkanı Paul B. Baltes ile yaptığı çalışmaların bu alana yönelmesinde belirleyici olduğunu ifade etti. 1990’lı yılların sonlarında Türkiye’de yaşlanma ve yaşlılık üzerine yeterli veri bulunmadığını belirten Tufan, o dönemde milyonlarca yaşlı bireyin yaşam koşullarına dair detaylı bilginin eksik olduğuna dikkat çekti. Baltes’in ‘Türkiye hızlı yaşlanıyor, burada bir şeyler yapılmalı’ sözlerinin kendisi için dönüm noktası olduğunu dile getirdi. Türkiye’de gerontoloji bölümünün kuruluş sürecinin zorluklarla dolu olduğunu ifade eden Tufan, bilimsel altyapının eksikliğine rağmen kararlılıkla hareket ettiklerini söyledi.
Dünyada öncü bir model
“Eğer bir konuda kararlıysanız ve yeterli bilgiye sahipseniz, önünüzde hiçbir engel duramaz” diyen Tufan, bu alanda verilen mücadelenin bugün önemli bir başarıya dönüştüğünü vurguladı. Gerontolojinin sağlık alanına entegre edilmesiyle Türkiye’nin dünyada öncü bir model geliştirdiğini belirten Tufan, bu yaklaşımın farklı disiplinleri bir araya getirdiğini söyledi. Bugün gerontologların; geriatri uzmanları, psikologlar ve sosyal hizmet uzmanlarıyla birlikte çalıştığını ifade etti. Gerontolojinin temel görevinin toplumu ve yaşlı bireylerin gerçek yaşam koşullarını anlamak olduğunu belirten Tufan, “Sorunu tanımlamadan çözüm üretilemez” dedi.
Yaşam boyu süren bir yolculuk
Türkiye’nin her bölgesinde farklı yaşlılık hikayelerinin olduğunu ve bu çeşitliliğin politikaların şekillenmesinde önemli rol oynadığını vurguladı. Akdeniz Üniversitesi bünyesinde kurulan Tazelenme Üniversitesi’ne de değinen Tufan, bu yapının Türkiye’de yetişkin eğitimi açısından örnek bir model olduğunu söyledi. Yaşlılığın pasifleşme dönemi olarak görülmesine karşı çıkan Tufan, bu üniversitenin aktif, üretken ve öğrenmeye açık bir yaşlılık anlayışını temsil ettiğini ederek Türkiye’nin dört bir tarafına örnek olduğunu dile getirdi. Tufan, TÜBİTAK destekli Türkiye Gerontoloji Atlası projesiyle ülkenin yedi bölgesinde uzun soluklu saha çalışmaları yürüttüklerini belirtti. Bu çalışmaların, yaşlılık politikalarının yeniden şekillenmesine katkı sağlayacak önemli veriler sunduğunu dile getirdi. Konuşmasında yaşlılara yönelik şiddet konusuna da değinen Tufan, ekonomik, fiziksel ve psikolojik istismar vakalarının Türkiye’de var olduğunu açıkça ifade etti. Bu sorunun görmezden gelinmemesi gerektiğini vurgulayan Tufan, çözüm üretmenin ancak gerçeği kabul etmekle mümkün olacağını söyledi. Söyleşinin sonunda Tufan, Kepez Kitap Fuarı ile Antalyalıları bilgiyle, kitaplarla buluşturan Kepez Belediye Başkanı Mesut Kocagöz’e teşekkür etti. Program, ‘öğrenmenin yaşam boyu süren bir yolculuk olduğu’ mesajıyla sona erdi.
