Adana Seyhan DSİ kanallarından 2017 yılından bu yana Seyhan Nehri’ne ve orada da Akdeniz’e kaçak yollarla dökülen ithal atıklar, Akdeniz ve Ege kıyılarında büyük bir çevre krizine yol açıyor. Mersin’den Ayvalık’a kadar geniş bir alanda etkisini gösteren mikroplastik afetine karşı harekete geçen vatandaşlar ve sivil toplum kuruluşları, Akdeniz Çevre Platformu inisiyatifi çatısı altında birleşerek ‘Proje Mavi’ temizlik hareketini başlattı. 21 Ağustos’ta Antalya Konyaaltı’nda ilk etabı gerçekleştirilen proje; Mersin, Arpaçbahşiş, Limonlu, Susanoğlu ve Adana Karataş’taki kapsamlı deniz ve kıyı temizliklerinin ardından 4. etabında Kemer Çıralı’ya taşındı.
200 kilogram mikroplastik
Proje Mavi’nin 4. etabında Çıralı’da bir araya gelen gönüllüler, Boncuk Koyu’ndan yaklaşık 200 kilogram mikroplastik atık topladı. Yerli ve yabancı çevre dostlarını buluşturan etkinliğe; Akdeniz Çevre Platformu, Kemer Belediyesi Temizlik İşleri Dairesi, Ulupınar Çevre Koruma, Geliştirme & İşletme Kooperatifi, Ulupınar Muhtarlığı, Apella ve Myland Otel ekipleri ile bölgede konaklayan İsveç, Avusturya, Rusya ve Macaristanlı turistler destek verdi. Lojistik ve konaklama desteğini Mahi Mahi Travel, Karakuş Restaurant, Asmaaltı Cafe ve Myland Hotel’in üstlendiği etkinlikte, çakıllı sahillerde temizliği son derece zor olan mikroplastikler için bataryalı elektrik süpürgeleri ve su dolu kovalarla ayrıştırma yöntemleri kullanıldı. Deniz yüzeyinde ise platform tarafından geliştirilen ve mikroplastikleri tutan özel "tarlatan keseli" balık kepçeleriyle temizlik yürütüldü.
Akıntılar atıkları taşıyor
Akdeniz ve Küçük Asya deniz akıntıları nedeniyle Seyhan Nehri’ne bırakılan kırpılmış ithal plastiklerin 2 ay içerisinde Mersin, Alanya, Çıralı, Adrasan ve Fethiye kıyılarına ulaştığına dikkat çekildi. Mevcut cezaların caydırıcı olmadığını belirten yetkililer; Kemer Çıralı Maden ve Boncuk koyları ile Adrasan Korsan ve Kargıcak koyları önüne uydu entegrasyonlu, süngerli ve tarlatan keseli bariyerlerin kurulmasının aciliyetine vurgu yaptı. Aksi takdirde bölge turizminin, balık popülasyonunun ve Caretta Caretta’ların ciddi zarar göreceği ifade edildi.
Kurumlara şikayet raporu
Akdeniz Çevre Platformu gönüllüleri, Birleşik Krallık ve AB çevre hukukunu ihlal ederek ‘özen yükümlülüğünü’ yerine getirmeyen yabancı markalar, üreticiler, çöp brokerleri ile İngiltere ve AB Çevre Ajansları hakkında delillerle birlikte hazırladıkları şikayet raporunu Birleşmiş Milletler ve Avrupa Komisyonu Çevre Genel Müdürlüğü’ne sundu. Proje Mavi kapsamında yürütülecek 3 yıllık eylem planında öne çıkan hedefler şu şekilde sıralandı: “ ‘Mavi Vatan, Mavi Poşet’ mottosuyla evlerdeki dönüştürülebilir plastik, karton, cam ve teneke atıkların mavi poşetlerde toplanması. Kano ve SUP sporcuları ile tur teknelerinin tarlatan keseli kepçelerle deniz yüzeyinden düzenli mikroplastik toplaması. Kemer ve Kumluca Belediyeleri, yerel işletmeler ve muhtarlıklar iş birliğiyle semt pazarları ve otel bahçelerindeki organik atıkların kompost yapılması; doğaya çöp atanlara zabıta ve fotokapanlar aracılığıyla yüksek cezai yaptırımlar uygulanması.” Projenin bir sonraki durağı olan 5. etap, 12 Eylül Dünya Temizlik Günü haftası kapsamında Alanya Belediyesi iş birliğiyle gerçekleştirilecek.
