COP31'in son günlerine yaklaşılırken Sıfır Atık Müzesi'nde düzenlenen basın toplantısında konuşan Samed Ağırbaş, zirvenin en çok ziyaret edilen noktalarından birinin Sıfır Atık Müzesi olduğunu belirtti. Konuşmasının başında Vakfın Onursal Başkanı Emine Erdoğan'ın selamlarını ileten Ağırbaş, sahadaki emekleri ve doğru bilgiye erişimdeki katkıları nedeniyle Antalya'daki zirvenin Birleşmiş Milletler iklim süreci tarihinin en geniş katılımlı buluşmalarından biri olduğunu ifade eden Ağırbaş, zirveye dair şu verileri paylaştı: "İlk hafta sonunda mavi bölgedeki kayıtlı katılımcı sayısı 102 bin 600'e ulaştı. Aynı sürede Yeşil Bölge ziyaretçi sayısı 214 bine çıktı. Zirveye binin üzerinde üst düzey katılım gerçekleşti; 95 ülke lideri ile 7 uluslararası kuruluş başkanı yer aldı. 130'un üzerinde bakan müzakerelere bizzat katıldı ve Yeşil Bölge'de 150'nin üzerinde panel ile oturum düzenlendi."

'Atık, yanlış yerde duran kaynak'
Bu tabloyu yalnızca bir başarı listesi olarak okumadığını dile getiren Ağırbaş, "İnsanlar bir yere kadar bu yoğun geliyorsa, oradan bir sonuç bekleniyor demektir. Gelen heyetlerimizin Antalya'ya dair sonuç beklentileri oldukça yüksekti." dedi. Türkiye'nin deneyiminin, benzer demografik yapı ve kapasiteye sahip pek çok ülke için uygulanabilir olduğunu da sözlerine ekledi. Sıfır Atık Müzesi'ndeki eserlerin daha önce çöpe gitmiş malzemelerden üretildiğini hatırlatan Ağırbaş, atık kavramına ilişkin şu değerlendirmede bulundu: "Bu müze tek bir şeyi hatırlatıyor: 'Attığımız hiçbir şey yok olmuyor, yalnızca görmediğimiz bir yere gidiyor.' Burada bundan başka bir gerçek daha var: Atık doğal değil, insan ürettiği bir kavramdır. Tabiatta hiçbir şey çöpe gitmez; atık dediğimiz şey yanlış yerde duran kaynaktır."

‘Dezavantajlı bölgelere gidildi’
COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu olarak görev yaptığını ve sahada olmayan kesimleri müzakere sürecine bağlamayı amaçladığını aktaran Ağırbaş, Sıfır Atığın BM İklim Konferansları tarihinde ilk kez kendi başlığında ve kendi sahnesinde müzakere alanında yer aldığını, COP31 eylem gündeminin 10 maddesinden birini oluşturduğunu kaydetti. 2017'de Emine Erdoğan'ın öncülüğünde kamu binalarında başlayan sürecin 9 yılda küresel bir harekete dönüştüğünü belirten Ağırbaş, hazırlık sürecinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum liderliğinde Afrika ve Latin Amerika'daki dezavantajlı bölgelere gidildiğini söyledi. Uluslararası toplantılarda gerçek gündemlerin öne çıkarılması gerektiğini vurgulayan Ağırbaş, dünyada yılda 8 milyondan fazla insanın açlık ve susuzluğa bağlı nedenlerle hayatını kaybettiğini, 800 milyon kişinin gıdaya ve 1 milyar kişinin sağlıklı gıdaya erişemediğini hatırlattı. Kutuplara ekip gönderdiklerini ve çalışmaları sürdürdüklerini ifade eden Ağırbaş, "Bugün uluslararası toplantılarda gerçek gündemleri masaya taşımazsak yarın bizden sonra gelen nesiller bunun hesabını bize sorar" diye konuştu.
'Merhameti olmazsa anlamı olmaz'
Sahada gördüğü çaresizliğe ve insani boyutlara dikkat çeken Samed Ağırbaş, "Ben çocuğumun hayatını kurtarırsınız" diye feryat eden annelerin sesine tanıklık ettiğini söyledi. Bugün yüz binden fazla insanın davalı olduğunu ve ilk kez bir COP toplantısında insani ve vicdani konuların da masada konuşulduğunu dile getiren Ağırbaş, uluslararası toplantılarda bazı konuların yalnızca teknik başlıklar olarak ele alındığını ifade etti. İnsanın en büyük özelliklerinin merhamet ve vicdan duygusu olduğunu vurgulayan Ağırbaş, şu ifadeleri kullandı: "Bizler merhamet ve vicdan duygumuzu kaybettiğimiz an yapacağımız hiçbir çalışmanın anlamı olmaz. 8 milyon insanın açlık ve susuzluk dolayısıyla hayatını kaybettiği dünyada bizim gıda israfını konuşmamız lazım. Günlük 10 milyardan fazla öğün çöpe gidiyor. Öbür tarafta da 1 milyara yakın insan sağlıklı gıdaya erişemiyor."
Sıfır Atık'ta somut veriler
'Sıfır Atık' başlığının COP31 gündemine girmesinde Emine Erdoğan'ın ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un önemli rolü bulunduğunu aktaran Ağırbaş, geçen yıl Brezilya'nın Belem kentine COP30 toplantısı için gittikleri süreci anlattı. Bakan Kurum liderliğinde 3 gün kalmayı planladıkları görüşmelerde 7 günden fazla kaldıklarını ve otel bulamadıkları için bir vatandaşın evini kiralayarak Bakan Kurum ile oda arkadaşı olarak kaldıklarını belirten Ağırbaş, COP31'in Türkiye'ye kazandırılması için verilen mücadelenin bir yıl sonra bu toplantıda taçlandığını söyledi. Sıfır Atık Vakfı kurulduktan sonra bilim merkezleri ve veri merkezleri oluşturduklarını kaydeden Başkan Ağırbaş, ölçülemeyen işin inandırıcı olmayacağını vurguladı ve şu verileri paylaştı: "2017 ile 2025 yılları arasında 90 milyon ton atık ekonomiye kazandırıldı ve 613 milyon ağacın kesilmesi önlendi.”

‘180 milyon ton gaz önlendi’
“Önlenen sera gazı salınımı 180 milyon ton oldu. Geri kazanım oranı yüzde 13'lerden yüzde 40'ların üzerine çıktı. Hedeflerin 2035'te yüzde 60, net sıfır yılı olan 2053'te ise yüzde 70 seviyesine çıkarılması amaçlanıyor." Türkiye'nin sunduğu ve 105 ülkenin ortak sunucu olduğu kararla Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun 30 Mart'ı Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan ettiğini hatırlatan Ağırbaş, Sıfır Atık yaklaşımının bugün 193 ülkede karşılık bulduğunu, bu yıl haziran ayında İstanbul'da düzenlenen Sıfır Atık Forumu'na 183 ülkeden katılım sağlandığını ve 500'den fazla global partnerle çalışıldığını belirtti.
COP31'in iki somut hedefi
Uluslararası bilimsel kanıtlarla hazırlanan 'Sıfır Atık Geleceğimiz' Raporunu kamuoyuyla paylaştıklarını açıklayan Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, raporun atık yönetimi biçimi değiştiğinde iklim açısından elde edilecek kazanımları ortaya koyduğunu söyledi. Ağırbaş, raporun öne çıkardığı bulgulara ilişkin şunları kaydetti: "Doğrusal üretim ve tüketim düzeni dünyaya yılda 25,4 trilyon dolar kaybettiriyor. Sıfır Atık yaklaşımlarının bütünüyle hayata geçirilmesi halinde 2025-2050 yılları arasında 149 gigaton karbondioksit eşdeğeri sera gazı salınımı önlenebilir. Düzenli bir atık toplama hizmetine erişemeyen 2,7 milyar insan bulunuyor; yıllık 845 milyon ton belediye atığı gelişigüzel dökülüyor, açıkta yakılıyor veya suya karışıyor ve bunun bedelini salınımda en küçük payı olan toplumlar ödüyor."
COP31 başkanlığının iki somut hedef belirlediğini açıklayan Ağırbaş, ilk hedefin belediye atıklarında öngörülen artışın 2035'e kadar en az yüzde 50 azaltılması, ikinci hedefin ise döngüsel malzeme kullanım oranının yüzde 6,9'dan 2035'e kadar en az yüzde 15'e çıkarılması olduğunu belirterek sözlerini tamamladı




