Türkiye Belediyeler Birliği (TBB), Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında hazırladığı 'Yerel Yönetimler Pozisyon Belgesi'ni tanıttı. 75 ilden 330 belediyenin katkısıyla hazırlanan belge, iklim finansmanından adil geçişe ve çok düzeyli yönetişime uzanan kapsamlı bir yol haritası sunuyor. COP31 Mavi Alanda, Dünya Liderleri Zirvesi’nin 'Dayanıklı Şehirler ve Yapılı Çevre' tematik gününde düzenlenen üst düzey özel etkinlik, 'Seviyeleri Birleştirerek İklim Eylemini Hayata Geçirmek' başlığıyla gerçekleştirildi. TBB öncülüğündeki oturum; Uluslararası Yerel Çevre Girişimleri Konseyi (ICLEI), Yerel Yönetimler ve Belediyeler Seçmen Grubu (LGMA) ve Avrupa Bölgeler Komitesi (CoR) iş birliğiyle hayata geçirildi. Ülke müzakerecileri, belediye başkanları ve küresel kent ağlarının temsilcilerini buluşturan toplantıda, küresel iklim taahhütlerinin yerelde somut eyleme dönüştürülme yolları ele alındı.
'Kararlardan sonra başlamamalı'
Etkinliğin açılışında konuşan TBB Başkan Vekili Ayşe Ünlüce, iklim değişikliğinin etkilerinin her kentte farklı hissedildiğini belirterek küresel politikaların yerel koşullara uygun ve uygulanabilir olması gerektiğini vurguladı. Belediyelerin yalnızca alınan kararları uygulayan kurumlar değil, aynı zamanda sahadaki aksaklıkları ve yeni ihtiyaçları gözlemleyen yapılar olduğuna dikkat çeken Ünlüce, şunları kaydetti: "Yerel yönetimlerin katkısı, bir karar alındıktan sonra onu uygulamakla başlamamalı. Uygulama deneyiminden elde edilen bilgiler, yeni kararların hazırlanmasına ve mevcut politikaların geliştirilmesine de katkı sunabilmeli. Uluslararası hedeflerin yerelde başarıyla uygulanabilmesi için belediyelerin sorumlulukları ile sahip oldukları imkanlar arasında uyum bulunması büyük önem taşıyor." Ünlüce ayrıca, LGMA’nın COP31 Pozisyon Belgesi’ne kurumsal destek verdiklerini ve TBB'nin hazırladığı belgenin belediyelerin ortak beklentilerini uluslararası gündeme taşıma iradesinin bir göstergesi olduğunu ifade etti.
Ortaklardan 'somut sonuç' çağrısı
ICLEI Küresel İletişim ve Katılım Direktörü Ariel Dekovic’in moderatörlüğünü üstlendiği oturumda, uluslararası yerel yönetim ağlarının temsilcileri de beklentilerini dile getirdi.
LGMA’nın COP31 Pozisyon Belgesi’ni sunan ICLEI ve Malmö Belediye Başkanı Katrin Stjernfeldt Jammeh, 80 yerel yönetim birliğinin onayladığı belgenin on binlerce yerel ve bölgesel yönetimi temsil ettiğini belirtti. Malmö’nün 2030 iklim nötrlüğü hedefini hatırlatan Jammeh, "COP31 Taraflar Konferansı’ndan somut sonuç talep ediyoruz" dedi. 'Belediye Başkanları Sözleşmesi' ve 'Yerel Yeşil Mutabakatlar' gibi projeleri örnek gösteren CoR ENVE Komisyonu Sekretaryası Birim Başkanı Andrea Bodova, yerel yönetimlerin sesini yalnızca zirvelerde değil, yıl boyunca uluslararası gündemde tutmayı hedeflediklerini söyledi.
Pozisyon Belgesi'nin öncelikleri
TBB Genel Sekreter Yardımcısı Dr. Şengül Altan Arslan, 75 ilden 330 belediyenin katılımıyla yapılan ve 346 yanıt alınan anketin sonuçlarını ve belgenin politika önerilerini paylaştı. Anket verilerine göre yerel iklim eyleminin önündeki en büyük engeller sırasıyla şöyle sıralandı:
"Finansman yetersizliği yüzde 63, uzman personel eksikliği yüzde 41, merkezi idareyle koordinasyon yüzde 35, yetki ve mevzuat sorunları yüzde 32." Bu bulgulardan hareketle Pozisyon Belgesi'nde adil geçişe anlamlı yerel katılım, iklim finansmanına erişim ve çok düzeyli yönetişim olmak üzere üç temel öncelik belirlendi.
'Ortak yatırımlar geliştirilmeli'
Dr. Arslan, özellikle küçük belediyeler için finansman başvuru ve raporlama koşullarının kapasiteleriyle uyumlu hale getirilmesi, işletme-bakım maliyetlerinin de finansman süreçlerine dahil edilmesi ve aynı ekosistemi paylaşan belediyelerin ortak yatırımlar geliştirmesi gerektiğini vurguladı. Belgede ayrıca enerji verimliliği, su güvenliği, aşırı sıcaklara uyum ile atık ve metan yönetimi gibi uygulama alanlarına da yer verildi.
Program, pozisyon belgesi sunumunun ardından TBB Genel Sekreteri Suat Yıldız’ın moderatörlüğünde gerçekleştirilen 'Çok Taraflı İş Birliğini Yeniden Düşünmek' başlıklı yuvarlak masa toplantısıyla sona erdi.
