23 Şubat-1 Mart 2026 tarihleri arasında kutlanan Zona Farkındalık Haftası, bu yıl ‘Erken Teşhis ve Güçlü Bağışıklık’ temasıyla mercek altına alınıyor. Uzmanlar, suçiçeği virüsünün vücutta yıllarca sinsice bekledikten sonra bağışıklığın düştüğü anda ‘uyandığına’ dikkat çekerken,
hastalığın artık sadece yaşlıları değil, stres altındaki genç nüfusu da pençesine aldığını vurguluyor. Hastalığın temelinde, çocukluk döneminde geçirilen suçiçeğine neden olan Varisella Zoster virüsü yatıyor. Bu virüs, suçiçeği iyileştikten sonra vücudu terk etmek yerine sinir köklerine yerleşerek on yıllarca sessiz kalabiliyor. Ancak yaşlılık, aşırı stres, yetersiz beslenme veya kronik hastalıklar nedeniyle bağışıklık sistemi gardını düşürdüğünde, virüs tekrar aktifleşerek sinir hattı boyunca ilerliyor ve deri yüzeyinde ağrılı döküntülere yol açıyor.
Kritik eşik; 72 saat kuralı
Zona tedavisinde başarıyı belirleyen en temel faktör zamandır. Uzmanlar, döküntüler ve su dolu kabarcıklar görüldüğü andan itibaren ilk 72 saat içinde antiviral tedaviye başlanmasının hayati olduğunu belirtiyor. Bu süre zarfında müdahale edilmediğinde, ‘Postherpetik Nevralji’ adı verilen ve döküntüler geçse bile aylar hatta yıllar boyu sürebilen şiddetli, bıçak saplanması hissi veren kronik ağrılar kalıcı hale gelebiliyor. 2026 yılı farkındalık etkinliklerinde uzmanların en çok üzerinde durduğu konu, hastalığın yaş profilindeki değişim oldu. Geleneksel olarak 50 yaş ve üzeri bireylerde görülen zona, günümüzün yoğun iş temposu, uyku düzensizliği ve kronik stres nedeniyle 20'li ve 30'lu yaşlardaki bireylerde de sıkça görülmeye başlandı. Uzmanlar, ‘Genç olmanıza güvenmeyin, bağışıklığınız zayıfsa risk altındasınız’ uyarısında bulunuyor. Uzmanlar, zona riskini en aza indirmek için şu adımların altını çiziyor. Protein, vitamin ve özellikle antioksidan içerikli beslenme düzenine geçin. Virüsü tetikleyen en büyük unsurlardan biri olan kronik stresten uzak durun Özellikle 50 yaş üzerindeki bireyler için geliştirilen zona aşıları hakkında hekiminizden bilgi alın. Vücudun tek bir bölgesinde (genellikle gövde, yüz veya bel çevresinde) görülen yanma, kaşıntı ve ağrılı kabarcıklar fark edildiği an doktora başvurun.
