Türkiye ekonomisinin önümüzdeki dönemde nasıl bir performans göstereceği, uluslararası finans kuruluşlarının tahminlerinde önemli bir yer tutuyor. Özellikle ABD'nin başkenti Washington merkezli Dünya Bankası tarafından açıklanan Türkiye değerlendirmesi, enflasyonla mücadele ve ekonomik büyüme açısından dikkat çekici mesajlar içeriyor. Kuruluşun Ekim 2026 tarihli tahminlerine göre Türkiye'de yıl sonu enflasyonunun yüzde 29,3 seviyesine ulaşması, ekonomik büyümenin ise yüzde 2,8 düzeyinde kalması bekleniyor. 2027 yılı için büyüme tahmini yüzde 3,8 olarak öngörülüyor.
Bu rakamlar, Türkiye ekonomisinin önündeki temel sorunun yalnızca büyümek değil, aynı zamanda fiyat istikrarını sağlayarak sürdürülebilir bir büyüme modeline geçmek olduğunu gösteriyor.
Enflasyonla mücadelede zorlu süreç
Türkiye'nin uzun süredir mücadele ettiği yüksek enflasyon, ekonomik kararların neredeyse tamamını etkiliyor. Hane halkının satın alma gücünden işletmelerin yatırım kararlarına, ücret politikalarından tasarruf tercihlerine kadar geniş bir alanda belirleyici oluyor.
Dünya Bankası'nın 2026 yılı için yüzde 29,3'lük enflasyon tahmini, fiyat artışlarının kısa sürede tek haneli seviyelere indirilemeyeceğini ortaya koyuyor. Nitekim Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası da 12 Kasım 2026 tarihinde açıkladığı son Enflasyon Raporu'nda yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 29,5'e yükseltti. Bu iki tahmin arasındaki yakınlık, enflasyonla mücadelede karşılaşılan güçlüklerin uluslararası kuruluşlar tarafından da yakından izlendiğini gösteriyor.
Enflasyonun düşmesi yalnızca fiyatların gerilemesi anlamına gelmiyor. Önemli olan fiyat artış hızının yavaşlamasıdır. Market raflarında, kiralarda, ulaştırmada ve temel hizmetlerde fiyatların yükselmeye devam etmesi, vatandaşın günlük yaşamında enflasyonun etkisini hissetmesine neden oluyor.
Bu nedenle dezenflasyon sürecinin başarısı, açıklanan oranların yanında vatandaşın gerçek satın alma gücündeki iyileşmeyle de ölçülmelidir.
Büyümede yüzde 2,8 beklentisi ne anlatıyor?
Dünya Bankası'nın Türkiye için 2026 yılı büyüme tahminini yüzde 2,8 olarak açıklaması, ekonomik faaliyetlerde daha temkinli bir görünüm bulunduğuna işaret ediyor. Yüksek faizler, finansmana erişim güçlükleri, zayıflayan iç talep ve bölgesel jeopolitik riskler büyüme üzerinde baskı oluşturuyor.
Özellikle KOBİ'ler açısından kredi maliyetleri önemli bir sorun olmaya devam ediyor. Üretim yapmak, kapasite artırmak ve yeni istihdam oluşturmak isteyen işletmeler, finansman maliyetleri nedeniyle yatırım kararlarını erteleyebiliyor.
Büyümenin yavaşlaması istihdam piyasasını da etkileyebilir. İşletmelerin üretim ve satış beklentilerindeki zayıflama, yeni personel alımlarının sınırlanmasına neden olabilir. Dolayısıyla ekonomik büyüme tahminlerini yalnızca milli gelir artışı olarak değerlendirmemek gerekiyor. Bu rakamların arkasında işsizlik, ücretler ve toplumsal refah gibi önemli başlıklar bulunuyor.
2027 yılı için daha iyimser beklenti
Dünya Bankası'nın 2027 yılı için yüzde 3,8 büyüme tahmini, ekonomik aktivitenin yeniden güç kazanabileceğine işaret ediyor. Ancak bu beklentinin gerçekleşmesi, enflasyonun kontrol altına alınmasına, finansal istikrarın korunmasına ve yatırım ortamının iyileştirilmesine bağlı.
Büyümenin sağlıklı biçimde hızlanabilmesi için tüketim harcamalarına dayalı genişlemeden ziyade üretken yatırımların desteklenmesi gerekiyor. Sanayi, teknoloji, tarım, enerji ve ihracat odaklı sektörlerde verimlilik artışı sağlanmadan kalıcı büyüme elde etmek oldukça zor.
Türkiye hangi adımları atmalı?
Türkiye ekonomisinin önceliği fiyat istikrarını sağlarken üretim kapasitesini korumak olmalıdır. Sıkı para politikası, mali disiplin ve yapısal reformlar birbirini tamamlayan unsurlar olarak uygulanmalıdır.
Özellikle düşük ve sabit gelirli kesimlerin enflasyon karşısında korunması, sosyal politikaların güçlendirilmesi ve gelir dağılımındaki bozulmanın önlenmesi büyük önem taşıyor. Bunun yanında KOBİ'lerin uygun maliyetli finansmana erişimi kolaylaştırılmalı, ihracatçıların rekabet gücü artırılmalı ve yüksek katma değerli üretime geçiş hızlandırılmalıdır.
Sonuç olarak, Washington merkezli Dünya Bankası'nın tahminleri Türkiye ekonomisi açısından önemli bir yol haritası niteliği taşıyor. Ancak tahminlerin gerçekleşmesi, ekonomik programın kararlılıkla uygulanmasına bağlı. Türkiye'nin ihtiyacı yalnızca büyüme rakamlarını yükseltmek değil, bu büyümeyi toplumun bütün kesimlerine yansıtabilmektir. Enflasyonun düşmediği, gelir dağılımının düzelmediği ve üretimin yeterince güçlenmediği bir büyüme modeli, kalıcı refah sağlayamaz. Asıl başarı, ekonomik büyümeyi vatandaşın cebinde hissedebileceği bir refaha dönüştürmektir.
ZAFER ÖZCİVAN
Ekonomist-Yazar