Mayıs 2026 verileri, Türkiye'de konut ve iş yeri piyasasında hareketliliğin önemli ölçüde azaldığını ortaya koydu. Açıklanan rakamlar hem ev almak isteyen vatandaşların hem de yatırımcıların daha temkinli davrandığını gösteriyor. Özellikle yüksek kredi faizleri, artan maliyetler ve ekonomik belirsizlikler gayrimenkul sektöründe satışları aşağı çekmiş durumda.
Mayıs ayında Türkiye genelinde toplam 93 bin 333 konut satıldı. Geçen yılın aynı ayında bu rakam 135 bin 664'tü. Yani konut satışlarında bir yılda yüzde 31'in üzerinde bir düşüş yaşandı. Bu oran, son yılların dikkat çeken gerilemelerinden biri olarak öne çıkıyor.
VATANDAŞ EV ALMAKTA ZORLANIYOR
Konut satışlarının düşmesinin en önemli nedenlerinden biri krediye erişimin zorlaşması olarak görülüyor. Bugün birçok vatandaş için ev sahibi olmak geçmiş yıllara göre çok daha zor hale gelmiş durumda. Konut fiyatları yüksek seviyelerde kalırken kredi faizlerinin de yüksek seyretmesi vatandaşın alım gücünü zorluyor.
Mayıs ayında ilk el konut satışları 30 bin 196 olarak gerçekleşti. Bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 27,9 daha düşük. İlk el satışlar sıfır konutları ifade ediyor. Müteahhitlerin yeni projeler üretmesine rağmen satışların azalması, talebin zayıfladığını gösteriyor.
İkinci el konut satışları ise 63 bin 137 olarak kaydedildi. Buradaki düşüş yüzde 32,7 ile daha da yüksek seviyede gerçekleşti. Bu durum, yalnızca yeni konutlarda değil mevcut konut piyasasında da durgunluk yaşandığını ortaya koyuyor.
Toplam satışların yaklaşık üçte ikisini ikinci el konutlar oluştururken, üçte birlik kısmı sıfır konutlardan meydana geldi.
İPOTEKLİ SATIŞLAR DİRENDİ
Dikkat çeken gelişmelerden biri ipotekli satışlarda yaşandı. Konut piyasası genel olarak gerilerken kredi kullanılarak yapılan satışlar yüzde 2,8'lik sınırlı bir düşüş gösterdi ve 19 bin 754 adet oldu.
Buna karşılık peşin veya farklı ödeme yöntemleriyle yapılan satışlar yüzde 36,2 azalarak 73 bin 579'a düştü.
Bu tablo ilk bakışta şaşırtıcı görünse de uzmanlara göre bazı bankaların belirli dönemlerde sunduğu kampanyalar ve konut üreticilerinin finansman destekleri krediyle yapılan satışların tamamen durmasını engelledi. Ancak yine de ipotekli satışların toplam satışlar içindeki payı yalnızca yüzde 21,2 seviyesinde kaldı.
YILIN İLK BEŞ AYINDA TABLO DAHA ILIMLI
Mayıs ayındaki sert düşüşe rağmen yılın ilk beş ayına bakıldığında tablo biraz daha dengeli görünüyor.
Ocak-Mayıs döneminde toplam konut satışları yüzde 6,6 azalarak 569 bin 537 oldu. İlk el satışlar yüzde 3,4, ikinci el satışlar ise yüzde 7,9 geriledi.
İlginç olan nokta ise ipotekli satışların yılın ilk beş ayında yüzde 25,8 artmış olması. Bu durum, yılın başındaki bazı kredi kampanyalarının etkisinin hâlâ hissedildiğini gösteriyor.
YABANCILAR DAHA AZ EV ALIYOR
Türkiye'nin konut piyasasında son yıllarda önemli bir yer tutan yabancı yatırımcılar da artık daha temkinli davranıyor.
Mayıs ayında yabancılara yapılan konut satışları yüzde 27 düşerek bin 387 adede geriledi. Toplam satışlar içinde yabancıların payı yalnızca yüzde 1,5 oldu.
Bir dönem özellikle İstanbul, Antalya ve sahil bölgelerinde yoğun talep gösteren yabancı yatırımcıların son dönemde daha seçici hareket ettiği görülüyor. Küresel ekonomik koşullar, döviz piyasalarındaki hareketlilik ve bazı ülkelerdeki ekonomik sorunlar bu talebin azalmasında etkili oluyor.
Mayıs ayında en fazla konut satın alan yabancılar arasında Rusya vatandaşları ilk sırada yer aldı. Rusları İran ve Ukrayna vatandaşları takip etti.
İŞ YERİ PİYASASI DA DURGUN
Sadece konut piyasasında değil, iş yeri satışlarında da benzer bir yavaşlama yaşanıyor.
Mayıs ayında toplam iş yeri satışı 11 bin 434 olarak gerçekleşti. Bu rakam geçen yılın aynı ayına göre yüzde 30,9 daha düşük.
İlk el iş yeri satışları yüzde 24,8 düşerek 3 bin 255'e gerilerken ikinci el iş yeri satışları yüzde 33,1 azalarak 8 bin 179 oldu.
İş dünyasının yatırım kararlarını ertelemesi, yeni işletme açılışlarının yavaşlaması ve finansman maliyetlerinin yükselmesi bu düşüşte etkili olan başlıca nedenler arasında gösteriliyor.
İŞ YERLERİNDE KREDİLİ SATIŞ ARTIYOR
İş yeri piyasasında dikkat çeken bir başka gelişme ise ipotekli satışlardaki artış oldu.
Kredi kullanılarak yapılan iş yeri satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 22,9 artarak 536'ya yükseldi. Buna karşılık diğer satış türleri yüzde 32,4 gerileyerek 10 bin 898'e düştü.
Bu durum bazı yatırımcıların ticari gayrimenkulleri uzun vadeli yatırım aracı olarak görmeye devam ettiğini gösteriyor. Özellikle iyi lokasyonlardaki dükkânlar, ofisler ve ticari alanlar yatırımcıların ilgisini çekmeyi sürdürüyor.
PİYASA NE BEKLİYOR?
Uzmanlar önümüzdeki dönemde konut ve iş yeri satışlarının seyrinin büyük ölçüde faiz oranlarına bağlı olacağını belirtiyor. Eğer kredi maliyetlerinde düşüş yaşanırsa ertelenen talebin yeniden piyasaya dönmesi bekleniyor.
Bunun yanında enflasyondaki gelişmeler, vatandaşın gelir düzeyi, inşaat maliyetleri ve ekonomik güven ortamı da sektörün geleceğini belirleyecek önemli unsurlar arasında bulunuyor.
Bugünkü tabloya bakıldığında Türkiye'de gayrimenkul piyasasının tamamen durduğu söylenemez. Ancak piyasada belirgin bir yavaşlama olduğu açıkça görülüyor. Vatandaş daha hesaplı hareket ediyor, yatırımcı daha dikkatli davranıyor ve hem konut hem de iş yeri satışları eski temposunun altında seyrediyor.
Önümüzdeki aylarda faizlerde yaşanabilecek olası değişiklikler ve ekonomik göstergelerdeki iyileşmeler, sektörün yeniden canlanıp canlanmayacağını belirleyecek en önemli unsur olacak. Şimdilik rakamlar, gayrimenkul piyasasının frene bastığını ve hem alıcıların hem satıcıların yeni bir denge arayışında olduğunu gösteriyor.
Kaynak: TÜİK
